MPD jest zespołem objawiającym się rozległymi zaburzeniami językowymi, parajęzykowymi i niewerbalnymi o podłożu biologicznym. W związku z tym w  obręb diagnozy logopedycznej dziecka z MPD oprócz uwarunkowań języka i zachowań językowych należy uwzględnić również aktywność obwodowego układu nerwowego, sprawność mięśniowych układów narządów mowy oraz funkcjonowanie zmysłów słuchu, wzroku, czucia powierzchniowego i głębokiego. W ocenie rozwoju mowy dziecka z MPD należy brać pod uwagę zarówno stan wyjściowy pacjenta określony podczas standardowego badania logopedycznego, jak i jego historię medyczną, zwracając szczególną uwagę na miejsce ogniskowania się uszkodzeń mózgu oraz wywiad z rodziną i wyniki badań (psychologicznych, fizjoterapeutycznych, SI, EEG, itd.). Diagnoza osób z uszkodzeniami mózgu opiera się na ocenie obecności i rozległości takich zjawisk jak: zjawiska językowe charakterystyczne dla osób z uszkodzeniami mózgu, określenie stopnia sprawności oddechowej, fonacyjnej, prozodycznej i artykulacyjnej,  występowanie zaburzeń motoryczno-posturalnych, zaburzeń zmysłowych oraz zdolności interakcyjnych, zakłóceń w procesie wyrażania znaczeń, formułowania myśli i docierania do rzeczywistości pozajęzykowej. Oceniając mowę dzieci z MPD można wykorzystać pozycję Skala dyzartrii. Wersja dla dzieci, U. Mireckiej i K. Gustaw. Opierając się na standardach postępowania logopedycznego osób z zaburzeniami mowy pochodzenia mózgowego powinno się zbadać- motorykę dużą i małą, sprawność zmysłów (głównie wzroku i słuchu, najlepiej w trakcie badań specjalistycznych), zachowania społeczne i emocjonalne, mowę i artykulację. Nieco bardziej szczegółowy wykaz funkcji, które należy sprawdzić w diagnozie prezentuje się następująco: 

różnicowanie dźwięków otoczenia.
realizowanie i rozumienie komunikatów niewerbalnych,
 rozumienie znaczenia tekstów mówionych i pisanych w kontekście i poza nim,
rozumienie struktur gramatycznych w tekstach mówionych i pisanych,
rozumienie nazw w tekstach mówionych i pisanych,
różnicowanie znaczenia słów,
różnicowanie brzmienia sylab opozycyjnych, neologizmów,
głoskowanie, literowanie, sylabizowanie,
powtarzanie, realizacja ciągów zautomatyzowanych,
tworzenie wypowiedzi słownych oraz tekstów pisanych,
nazywanie i definiowanie nazw, aktualizacja ciągów nazw,
ocena poprawności sądów,
rozpoznawanie błędów fonetycznych,
rozpoznawanie treści i formy widzianych obrazów,
orientacja, rysowanie, liczenie,
praksja, pamięć,
realizowanie językowych reguł społecznych,sytuacyjnych i pragmatycznych.

Jeśli napotkaliście Państwo na podobny problem i chcielibyście uzyskać indywidualną poradę ekspercką - zachęcamy do zadawania pytań.

Agnieszka Śladowska

Logopeda i filolog polski, absolwentka Uniwersytet...